Η κρίση της ρωμαϊκής αυτοκρατορίας και ο θεσμός της τετραρχίας: βίντεο με την εφαρμογή ΤΝ NotebookLM

 

Η ρωμαϊκή αυτοκρατορία σε κρίση & το σύστημα της τετραρχίας: σχεδιάγραμμα - ερωτήσεις & απαντήσεις

 Σχεδιάγραμμα

Α. Η Αρχή της Κρίσης

v  Χρόνος: Μετά τον Μάρκο Αυρήλιο (3ος αι. μ.Χ.).

v  Αιτίες:

Ø  Οικονομική κατάρρευση→το κράτος παραλύει.

Ø  Αδυναμία διαδοχής (ποιος θα γίνει αυτοκράτορας).

Ø  Παρέμβαση στρατού επαρχίας και φρουράς του αυτοκράτορα (Πραιτωριανών) στην πολιτική: επιβάλλουν τον υποψήφιο της προτίμησής τους κάθε φορά που τίθεται θέμα διαδοχής.

 

 

Β. Εξωτερικοί εχθροί

v Διασπούν τα οχυρωμένα σύνορα και εισβάλλουν στην αυτοκρατορία

 

 

Γ. Η Λύση του Διοκλητιανού: Τετραρχία

v  Το 284 μ.Χ. γίνεται αυτοκράτορας

v  Αρχικά, μοιράζεται την εξουσία με έμπιστο στρατιωτικό, τον Μαξιμίνο (τίτλος του αυγούστου)

v  293μ.Χ.: εκ νέου διαίρεση οδηγεί σε χωρισμό σε 4 τμήματα = Τετραρχία.

v  Τα πρόσωπα: 2 Αύγουστοι + 2 Καίσαρες.

v  Ο ρόλος του Διοκλητιανού: Καθοδηγητής της Τετραρχίας, έδρα στη Νικομήδεια της Βιθυνίας (Ανατολικό τμήμα: σιγά σιγά μεταβάλλεται σε ελληνικό: υπάρχουν περισσότεροι κάτοικοι / καλύτερη οικονομία / υπό την επιρροή του ελληνικού πολιτισμού και της ελληνικής γλώσσας)

v  Στόχος: Καλύτερη άμυνα των συνόρων και έλεγχος του κράτους.

 

 

 Ερωτήσεις - απαντήσεις

 

Τι συνέβη στο ρωμαϊκό κράτος τον 3ο αιώνα μ.Χ.;

Το κράτος πέρασε μια τεράστια κρίση μετά τον θάνατο του Μάρκου Αυρήλιου. Η οικονομία κατέρρευσε, ο στρατός της επαρχίας με τη φρουρά του αυτοκράτορα (Πραιτωριανοί) επέβαλλε με τη βία αυτοκράτορες και επικρατούσε πλήρης αναρχία.  Επιπλέον, εξωτερικοί εχθροί διασπούν τα οχυρωμένα σύνορα και εισβάλλουν στη ρωμαϊκή αυτοκρατορία.

 

 

Τι ήταν η "Τετραρχία" και ποιος και πότε την ίδρυσε;

Την ίδρυσε ο Διοκλητιανός το 293 μ.Χ.  Ήταν ένα σύστημα σύμφωνα με το οποίο την αυτοκρατορία διοικούσαν τέσσερις άνθρωποι (2 Αύγουστοι και 2 Καίσαρες), ώστε να ελέγχεται καλύτερα η τεράστια έκταση του κράτους.

(σε πρώτο στάδιο μοιράστηκε την εξουσία με έναν έμπιστο στρατιωτικό του, τον Μαξιμίνο, που πήρε τον τίτλο του αυγούστου, αλλά στη συνέχεια προχώρησε και σε νέα διαίρεση της αυτοκρατορίας, η οποία τελικά χωρίστηκε στα τέσσερα)

 

 

Πού είχε την έδρα του ο Διοκλητιανός;

Είχε την έδρα του στη Νικομήδεια της Βιθυνίας (στην Ανατολή)

 

 

Ποια είναι τα χαρακτηριστικά του ανατολικού μέρους της αυτοκρατορίας;

Κυριαρχούσε σε αυτό το ελληνικό στοιχείο και ο ελληνικός τρόπος ζωής. Ήταν, συγκεκριμένα,  με περισσότερους κατοίκους και καλύτερη οικονομία, ενώ άνηκε και στη σφαίρα επιρροής του ελληνικού πολιτισμού και της ελληνικής γλώσσας. Έτσι, σιγά-σιγά, το δυναμικό ανατολικό τμήμα της Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας μεταβάλλεται σε ελληνικό.

 

 

Τι απέγινε η Ρώμη κατά την περίοδο της Τετραρχίας;

Η Ρώμη παρέμεινε θεωρητικά η πρωτεύουσα, αλλά οι τέσσερις τετράρχες ζούσαν σε άλλες πόλεις.

 

 

Ελέγξτε τις γνώσεις σας με το κουίζ στον ακόλουθο σύνδεσμο:

https://revisely.com/quiz/MXMFb4  

 

 

 

 

Η ρωμαϊκή αυτοκρατορία σε κρίση - ο θεσμός της τετραρχίας (παρουσίαση με την εφαρμογή ΤΝ NotebookLM)

 

Η ρωμαϊκή αυτοκρατορία σε κρίση - ο θεσμός της τετραρχίας by mata

Η διάδοση του Χριστιανισμού: σχεδιάγραμμα & ερωτήσεις-απαντήσεις

 

Σχεδιάγραμμα (Η διάδοση του Χριστιανισμού)

 

Α. Ο Παύλος: Ο "Απόστολος των Εθνών"

 

֎    Ποιος ήταν: από πλούσια εβραϊκή οικογένεια από την Κιλικία (εβραϊκό όνομα: Σαούλ), Ρωμαίος πολίτης.

֎    Το έργο του:

ü  Άνοιγμα του Χριστιανισμού προς τους Έλληνες και όλο τον κόσμο.

ü  Χρήση της ελληνικής γλώσσας και φιλοσοφίας.

ü  Τρεις περιοδείες (45-60 μ.Χ.): Κύπρος, Μικρά Ασία, Ελλάδα.

L  Το τέλος του: Δέσμιος στη Ρώμη το 61μ.Χ. /  Θάνατος στη Ρώμη (64 μ.Χ.) κατά τον διωγμό του Νέρωνα.

 

 

 

 

Β. Η εξάπλωση της πίστης

֎     Γιατί αγαπήθηκε: πρόσφερε πραότητα και παρηγοριά.

֎     Κοινωνικές ομάδες:

v Αρχικά: φτωχοί των μεγάλων πόλεων.

v Αργότερα: ανώτερες τάξεις, μορφωμένοι, κρατικοί υπάλληλοι.

v Καθυστέρηση: στην ύπαιθρο (χωριά).

Ø  Στα τέλη του 2ου αιώνα στην ανατολική περιοχή της Αυτοκρατορίας οι Χριστιανοί αποτελούν την πλειονότητα των κατοίκων

 

 

Γ. Η Διοίκηση της Εκκλησίας

Ø  Πρότυπο: η διοργάνωση του ρωμαϊκού κράτους.

Ø  Δομή: Επισκοπές με επικεφαλής τον Επίσκοπο (εκλεγμένο από τον λαό, πνευματικό καθοδηγητή).

Ø  Δράση: εκπαίδευση, κοινωνική πρόνοια, οικονομική διαχείριση.

 

 

 

 Δ. Οι Διωγμοί και οι Κατακόμβες

Ø  Αιτίες:

ü  άρνηση λατρείας του αυτοκράτορα.

ü  αποχή από δημόσια θεάματα

ü  μυστικές τελετές (δημιουργία υποψιών).

Ø  Σημαντικοί Διωγμοί:

ü  64 μ.Χ. (Νέρων): μετά την πυρκαγιά της Ρώμης.

ü  3ος αι. μ.Χ. (Δέκιος, Διοκλητιανός): γενικευμένοι και φοβεροί διωγμοί.

Ø  Κατακόμβες: υπόγεια κοιμητήρια, όπου οι Χριστιανοί έθαβαν τους νεκρούς τους και έκαναν λατρευτικές τελετές.

 

Η διάδοση του Χριστιανισμού: ερωτήσεις & απαντήσεις

 

 

Γιατί ο Παύλος θεωρείται τόσο σημαντικός για τον Χριστιανισμό;

Γιατί ήταν αυτός που "άνοιξε" τη νέα θρησκεία προς τους Έλληνες και όλους τους λαούς της αυτοκρατορίας (αν και αρχικά ήταν φανατικός αντίπαλος του Χριστιανισμού).  Χρησιμοποίησε την ελληνική γλώσσα και τη φιλοσοφία για να διαδώσει το μήνυμα του Χριστού παντού.

(Ήταν Ρωμαίος πολίτης και το εβραϊκό του όνομα ήταν Σαούλ)

 

 

Σε ποιες περιοχές ταξίδεψε ο Παύλος και ποιο ήταν το τέλος του;

Ταξίδεψε στην Κύπρο, τη Μικρά Ασία και την Ελλάδα μεταξύ 45-60 μ.Χ..

Το 61 μ.Χ. οδηγήθηκε δέσμιος στη Ρώμη, όπου θανατώθηκε το 64 μ.Χ. κατά τη διάρκεια των διωγμών του Νέρωνα.

 

Ποιες κοινωνικές τάξεις αγκάλιασαν πρώτες τη νέα θρησκεία;

Αρχικά οι φτωχοί πληθυσμοί των μεγάλων πόλεων (στα χωριά παραμένουν πιστοί στην αρχαία θρησκεία).

Με τον καιρό όμως προστέθηκαν πλούσιοι, μορφωμένοι, διοικητικοί υπάλληλοι, ακόμη και μέλη του περιβάλλοντος του αυτοκράτορα.

 

 

 

Πώς ήταν οργανωμένη η Εκκλησία εκείνη την εποχή;

Η οργάνωση ήταν παρόμοια με αυτή του κράτους. Υπήρχαν οι επισκοπές και κάθε μία είχε τον δικό της επίσκοπο. Ο επίσκοπος εκλεγόταν από τον λαό και καθοδηγούσε πνευματικά την τοπική εκκλησία.

 

 

Τι ήταν οι κατακόμβες;

Ήταν υπόγεια κοιμητήρια,  όπου οι Χριστιανοί έθαβαν τους νεκρούς τους. Εκεί έκαναν κρυφά και τις λατρευτικές τους τελετές για να μην τους συλλάβουν.

 

 

Γιατί οι Ρωμαίοι έκαναν διωγμούς εναντίον των Χριστιανών;

Γιατί οι Χριστιανοί αρνούνταν να λατρέψουν τον αυτοκράτορα ως θεό, κάτι που θεωρούνταν επικίνδυνο για την ενότητα του κράτους. Επίσης, επειδή δεν συμμετείχαν στη δημόσια ζωή και στα θεάματα και έκαναν κρυφά τις τελετές τους θεωρούνταν ύποπτοι.

 

 

Ερώτηση 7: Ποιοι αυτοκράτορες έκαναν τους πιο σκληρούς διωγμούς;

Ο πρώτος μεγάλος διωγμός έγινε από τον Νέρωνα το 64 μ.Χ..

Οι πιο συστηματικοί και φοβεροί διωγμοί έγιναν τον 3ο αιώνα από τον Δέκιο και τον Διοκλητιανό.